शिक्षक मतदारसंघ निवडणूक: पुणे-अमरावतीत महायुतीची कसोटी; बंडखोरी आणि मतविभाजन ठरणार निर्णायक?

स्थान: महाराष्ट्र

# शिक्षक मतदारसंघ निवडणूक: पुणे-अमरावतीत महायुतीची कसोटी; बंडखोरी आणि मतविभाजन ठरणार निर्णायक?

महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या पुणे आणि अमरावती विभागातील शिक्षक मतदारसंघांच्या निवडणुकीकडे राज्यातील राजकीय वर्तुळाचे लक्ष लागले आहे. शुक्रवार, २३ ऑक्टोबर २०२६ रोजी मतदान होणार असून, मंगळवार, २७ ऑक्टोबरला मतमोजणी होईल. प्रचाराची मुदत संपल्याने आता उमेदवारांची संघटनात्मक ताकद, शिक्षक मतदारांशी असलेला संपर्क, पक्षांतर्गत नाराजी आणि बंडखोर उमेदवारांमुळे होणारे मतविभाजन यांची कसोटी लागणार आहे. पुण्यात ३०, तर अमरावतीत २६ उमेदवार रिंगणात आहेत. <Cite refs={["turn100257search1","turn100257search0"]}/>

## पुण्यात चौरंगी लढतीचे चित्र

पुणे विभाग शिक्षक मतदारसंघात काँग्रेसचे विद्यमान विधान परिषद सदस्य जयंत आसगावकर, भाजपचे कौस्तुभ गावडे, शिवसेना (शिंदे गट) समर्थित अपक्ष सचिन सानप आणि अपक्ष दत्तात्रय सावंत यांच्यात प्रमुख लढत अपेक्षित आहे. या मतदारसंघात एकूण ६१,९४० मतदार असल्याचे दिलेल्या वृत्तात नमूद आहे.

महायुतीतील जागावाटपानंतरही पुण्यात उमेदवारांबाबत मतभेद दिसून आले. शिवसेनेचे मंगेश चिवटे यांनी उमेदवारी मागे घेतल्यानंतर सचिन सानप यांना शिंदे गटाचा पाठिंबा मिळाला. दुसरीकडे भाजपने कौस्तुभ गावडे यांना अधिकृत उमेदवारी दिली. त्यामुळे सत्ताधारी आघाडीतील वेगवेगळ्या राजकीय घटकांचे समर्थन कोणत्या उमेदवाराकडे किती प्रमाणात एकवटते, हा निवडणुकीतील महत्त्वाचा प्रश्न ठरू शकतो. <Cite refs={["turn100257search9","turn100257news26"]}/>

जयंत आसगावकर यांच्यासमोर विद्यमान सदस्य म्हणून आपली राजकीय पकड टिकवण्याचे आव्हान आहे. गावडे यांच्यासाठी भाजपची संघटनात्मक ताकद महत्त्वाची ठरू शकते. तर सानप आणि सावंत यांच्या उपस्थितीमुळे मतांचे विभाजन कसे होते, याकडे लक्ष असेल. मात्र, या घटकांपैकी कोणाला प्रत्यक्ष फायदा होईल, हे मतदान आणि मतमोजणीपूर्वी निश्चितपणे सांगता येत नाही.

## अमरावतीत बंडखोरीमुळे चुरस

अमरावती विभाग शिक्षक मतदारसंघात एकूण ३५,८१० मतदार आहेत. काँग्रेसच्या अदिती पोहरे, शिवसेना (उद्धव बाळासाहेब ठाकरे) गटाचे दत्तात्रय लहाने, शिवसेना (एकनाथ शिंदे) गटाचे विद्यमान सदस्य किरण सरनाईक आणि विदर्भ माध्यमिक शिक्षक संघाचे दिलीप कडू हे प्रमुख उमेदवार आहेत. याशिवाय अपक्ष उमेदवार श्रीकांत देशपांडे आणि शेखर भोयर यांच्यासह इतर उमेदवारही मैदानात आहेत. या मतदारसंघात बंडखोरी आणि विविध राजकीय नेत्यांशी संबंधित उमेदवारांच्या सहभागामुळे लढतीचे समीकरण गुंतागुंतीचे झाले आहे.

अमरावतीतील निवडणुकीत महायुतीच्या अधिकृत उमेदवाराला मित्रपक्षांमधील नाराजीचा किती परिणाम सहन करावा लागतो, याकडे लक्ष असेल. विरोधी पक्षांना मतदारांमध्ये आपला पाठिंबा एकत्रित करण्यात किती यश मिळते, हेही महत्त्वाचे ठरेल. मात्र, उमेदवारांची राजकीय पार्श्वभूमी किंवा समर्थकांचे दावे यांवरून निकालाचा अंदाज बांधणे योग्य ठरणार नाही.

## शिक्षकांचे प्रश्न ठरणार महत्त्वाचे

या निवडणुका केवळ पक्षीय प्रतिष्ठेपुरत्या मर्यादित नाहीत. शिक्षकांवरील अशैक्षणिक कामांचा वाढता भार, वेतन आणि पेन्शनविषयक प्रश्न, शिक्षणव्यवस्थेतील प्रशासकीय अडचणी आणि शिक्षकांच्या सेवा अटी हे मुद्दे मतदारांसाठी महत्त्वाचे ठरू शकतात. पुणे विभागातील प्रचाराच्या वृत्तांतही शिक्षकांशी संबंधित प्रश्नांचा उल्लेख करण्यात आला आहे. <Cite refs={["turn100257news24"]}/>

शिक्षक मतदारसंघांचे स्वरूप सर्वसाधारण विधानसभा निवडणुकीपेक्षा वेगळे असते. त्यामुळे मोठ्या सभा किंवा व्यापक लोकप्रियतेपेक्षा पात्र मतदारांशी थेट संपर्क, स्थानिक प्रश्नांवरील भूमिका आणि मतदानासाठी मतदारांना सक्रिय करण्याची क्षमता निर्णायक ठरू शकते. उमेदवारांनी मांडलेल्या आश्वासनांचे आणि त्यांच्या मागील कामकाजाचे मूल्यमापन करणे मतदारांसाठी महत्त्वाचे आहे.

## मतदान आणि मतमोजणीकडे लक्ष

पुणे आणि अमरावती शिक्षक मतदारसंघातील मतदान शुक्रवार, २३ ऑक्टोबर रोजी होणार आहे. मतमोजणी २७ ऑक्टोबरला होईल. राज्यातील पाच पदवीधर आणि शिक्षक मतदारसंघांच्या जागांसाठी एकूण १८२ उमेदवार निवडणूक लढवत आहेत. या निवडणुकांतील विद्यमान सदस्यांचा कार्यकाळ ६ डिसेंबर २०२६ रोजी संपणार आहे. <Cite refs={["turn100257search0","turn100257search2"]}/>

पुण्यातील महायुतीतील उमेदवारसमर्थनाचे समीकरण आणि अमरावतीतील बंडखोरी या दोन बाबी चर्चेच्या केंद्रस्थानी आहेत. तरीही अंतिम निकाल शिक्षक मतदारांचा प्रतिसाद, मतदानातील सहभाग आणि मतमोजणीच्या प्रक्रियेवर अवलंबून असेल. या निवडणुकीत कोण गेमचेंजर ठरतो, याचे उत्तर राजकीय दाव्यांपेक्षा मतपेट्यांमधूनच स्पष्ट होणार आहे.