स्थान: Lokhit newsroom
वार्ताहर: साहिल येरने
भारतात २ ऑक्टोबर हा दिवस प्रामुख्याने राष्ट्रपिता महात्मा गांधी यांच्या जयंतीनिमित्त अत्यंत आदराने आणि राष्ट्रीय सुट्टी म्हणून पाळला जातो. मात्र गेल्या एका दशकात या ऐतिहासिक तारखेने भारतीय जनमानसात आणि विशेषतः डिजिटल पॉप कल्चरमध्ये एक अनोखे स्थान मिळवले आहे. २ ऑक्टोबर उजाडताच गांधी जयंतीच्या शुभेच्छांसोबतच सोशल मीडियावर पणजीची सफर, स्वामी चिन्मयानंद यांचा सत्संग आणि पावभाजीच्या संदर्भांची जोरदार चर्चा सुरू होते. या अनोख्या ट्रेंडमागे अजय देवगण अभिनीत दृश्यम हा गाजलेला चित्रपट आहे. आज २ ऑक्टोबर रोजी या फ्रँचायझीचा शेवटचा आणि बहुप्रतिक्षित चित्रपट चित्रपटगृहांत प्रदर्शित झाला असून, यानिमित्ताने सोशल मीडियावर पुन्हा एकदा दृश्यमच्या मीम्सचा मोठा पूर आला आहे. चित्रपट निर्मात्यांनी कथेतील २ ऑक्टोबर या तारखेचे सांस्कृतिक महत्त्व ओळखूनच हा अंतिम भाग याच दिवशी प्रेक्षकांच्या भेटीस आणण्याचा निर्णय घेतला आहे. २०१५ मध्ये प्रदर्शित झालेल्या पहिल्या दृश्यम चित्रपटाने भारतीय प्रेक्षकांना एका अनोख्या थरारकथेचा अनुभव दिला होता. चित्रपटातील मुख्य पात्र विजय साळगावकर आपल्या निष्पाप कुटुंबाला एका अनपेक्षित गुन्ह्याच्या संकटातून वाचवण्यासाठी एक अत्यंत हुशार आणि बिनतोड पुरावा म्हणजेच अलिबाय तयार करतो. २ ऑक्टोबर रोजी तो आपल्या संपूर्ण कुटुंबासह पणजीला गेला होता, तिथे त्यांनी स्वामीजींच्या सत्संगाला हजेरी लावली, एका उपाहारगृहात पावभाजी खाल्ली, चित्रपट पाहिला आणि ३ ऑक्टोबरला ते घरी परतले, ही बनावट कथा विजयने पोलीस तपास अधिकाऱ्यांच्या मनात अशा प्रकारे ठसवली होती की संपूर्ण यंत्रणा थक्क झाली होती. ही गोष्ट त्याने चित्रपटातील इतर पात्रांना वारंवार सांगून त्यांच्या स्मरणात पक्की केली होती. हाच संदर्भ पुढे भारतीय प्रेक्षकांच्या मनावरही कायमचा कोरला गेला. चित्रपट प्रदर्शित झाल्यानंतरच्या काळात सोशल मीडियाचा प्रसार वेगाने वाढला आणि त्यासोबतच २ ऑक्टोबरची ही रंजक कथा डिजिटल विश्वातील मीम संस्कृतीचा अविभाज्य भाग बनली. दरवर्षी २ ऑक्टोबरच्या आधीपासूनच कल २ ऑक्टोबर आहे, आठवतेय ना अशा आशयाचे संवादात्मक मीम्स, व्हिडिओ आणि पोस्ट्स इन्स्टाग्राम, फेसबुक आणि एक्स या माध्यमांवर ट्रेंड होऊ लागतात. आजच्या दिवशी देशातील विविध ब्रँड्स, सोशल मीडिया क्रिएटर्स आणि सामान्य नागरिकही या संदर्भाचा वापर करून विनोदी आणि कल्पक मजकूर तयार करतात. पावभाजीच्या हॉटेलचे फोटो असोत किंवा पणजीच्या प्रवासाचे किस्से असोत, २ ऑक्टोबरला विजय साळगावकरच्या कथेला उजाळा देणे हा आता एक डिजिटल सोहळा बनला आहे. आता प्रदर्शित झालेल्या या फ्रँचायझीच्या अंतिम भागात दिग्दर्शक अभिषेक पाठक यांनी मूळ कथेचा गाभा कायम ठेवत विजय साळगावकर आणि माजी आयजी मीरा देशमुख यांच्यातील संघर्षाला पूर्णविराम दिला आहे. जो प्रवास २ ऑक्टोबरपासून सुरू झाला होता, त्याचा शेवटही २ ऑक्टोबरलाच होणार अशी आकर्षक मांडणी या भागात करण्यात आली आहे. अजय देवगण आणि अभिनेत्री तबू यांच्यातील अभिनयाची जुगलबंदी प्रेक्षकांसाठी नेहमीच आकर्षणाचा केंद्रबिंदू राहिली आहे. तपास यंत्रणा आणि आपल्या कुटुंबाचे रक्षण करणारा एक सामान्य माणूस यांच्यातील बौद्धिक खेळ या अंतिम भागात कसा संपतो, हे पाहण्यासाठी चित्रपटगृहांमध्ये प्रेक्षकांची मोठी गर्दी पाहायला मिळत आहे. भारतीय चित्रपटसृष्टीच्या इतिहासात एखाद्या विशिष्ट तारखेला चित्रपटाच्या कथानकामुळे इतके मोठे सांस्कृतिक वलय प्राप्त होण्याची ही अत्यंत दुर्मिळ घटना मानली जाते. मूळ मल्याळम चित्रपटाचा रिमेक असला तरी हिंदीतील प्रभावी सादरीकरण, दिग्गज कलाकारांचा सशक्त अभिनय आणि प्रेक्षकांना खिळवून ठेवणारी पटकथा यामुळे दृश्यमने बॉक्स ऑफिसवर प्रचंड यश मिळवले होते. विजय साळगावकर हे पात्र एका सामान्य मध्यमवर्गीय कुटुंबातील प्रमुखाचे प्रतिनिधित्व करते, जो आपल्या कुटुंबावर संकट आल्यावर कोणत्याही थराला जाऊन बुद्धीच्या जोरावर व्यवस्थेशी लढा देतो. ही भावना सर्वसामान्य प्रेक्षकांना थेट जोडणारी ठरली आणि म्हणूनच चित्रपटातील सत्संग आणि पावभाजीची छोटी-मोठी प्रतीके लोकांच्या कायम स्मरणात राहिली. एकंदरीत पाहता, आजच्या २ ऑक्टोबरला केवळ एका बहुप्रतिक्षित चित्रपटाचा शेवटचा भाग प्रेक्षकांच्या भेटीस आला नाही, तर गेल्या दहा वर्षांत भारतीय समाजमाध्यमांवर रुजलेल्या एका अनोख्या पॉप कल्चर ट्रेंडलाही नवा आयाम मिळाला आहे. चित्रपटाचा पडदा आणि प्रत्यक्ष समाजजीवन यांमधील अंतर कसे धूसर होऊ शकते, याचे दृश्यम आणि २ ऑक्टोबर हे एक उत्तम उदाहरण ठरले आहे.
Leave a Reply