युजवेंद्र चहलची फर्स्ट-क्लास क्रिकेटमधून निवृत्ती; व्हाइट-बॉलवर लक्ष

स्थान: Lokhit newsroom

वार्ताहर: साहिल येरने

भारताचा अनुभवी लेग-स्पिनर युजवेंद्र चहल याने फर्स्ट-क्लास म्हणजेच लाल चेंडूच्या क्रिकेटमधून तत्काळ प्रभावाने निवृत्ती जाहीर केली आहे. ३६ वर्षीय चहलने सोशल मीडिया पोस्टद्वारे आपल्या या मोठ्या निर्णयाची घोषणा केली. फर्स्ट-क्लास फॉरमॅटमधून बाहेर पडत असला तरी तो व्हाइट-बॉल क्रिकेटमध्ये, म्हणजेच एकदिवसीय, आंतरराष्ट्रीय टी-२० आणि आयपीएलमध्ये खेळणे सुरू ठेवणार असल्याचे त्याने स्पष्ट केले आहे. भारतासाठी कसोटी क्रिकेट खेळण्याचे त्याचे स्वप्न अपूर्ण राहिले असले तरी लाल चेंडूच्या या प्रवासाचा शेवट समाधानकारक ठरल्याची भावना त्याने व्यक्त केली आहे.

इंग्लंडमधील कौंटी चॅम्पियनशिप स्पर्धेत नॉर्थम्पटनशायर संघाकडून खेळताना ऐतिहासिक लॉर्ड्स मैदानावर मिडलसेक्सविरुद्ध झालेला सामना हा चहलच्या फर्स्ट-क्लास कारकिर्दीतील अखेरचा सामना ठरला. या सामन्यात नॉर्थम्पटनशायरचे प्रतिनिधित्व केल्यानंतर त्याने लाल चेंडूच्या क्रिकेटला कायमचा अलविदा करण्याचा निर्णय घेतला. क्रिकेटची पंढरी मानल्या जाणाऱ्या लॉर्ड्स मैदानावर कारकिर्दीतील शेवटचा सामना खेळायला मिळणे हा एक विशेष योग असल्याचे चहलने नमूद केले आहे.

आपल्या निवृत्तीच्या अधिकृत निवेदनात चहलने अत्यंत भावुक शब्दांत आपल्या भावना व्यक्त केल्या आहेत. त्याने म्हटले आहे की, मी लॉर्ड्सच्या ऐतिहासिक मैदानावर माझा शेवटचा फर्स्ट-क्लास सामना खेळलो. हा निर्णय जाहीर करताना मन भावुक होत आहे, कारण भारताची मानाची टेस्ट कॅप मिळवणे आणि पांढऱ्या जर्सीमध्ये देशाचे प्रतिनिधित्व करणे हे माझे नेहमीच स्वप्न होते. ते स्वप्न प्रत्यक्षात पूर्ण होऊ शकले नाही, तरीही या प्रदीर्घ लाल चेंडूच्या प्रवासाबाबत माझ्या मनात अत्यंत कृतज्ञता आणि समाधान आहे.

फर्स्ट-क्लास क्रिकेटमधून निवृत्त होत असला तरी क्रिकेटच्या मैदानावरील त्याचा प्रवास संपलेला नाही, हे चहलने स्पष्टपणे अधोरेखित केले. व्हाइट-बॉल क्रिकेटमधील आपल्या भविष्याबद्दल बोलताना तो म्हणाला की, देशासाठी खेळण्याची माझी भूक अजूनही कायम आहे. भारतासाठी मर्यादित षटकांच्या क्रिकेटमध्ये पुनरागमन करण्यासाठी आणि संधी मिळवण्यासाठी मी एकदिवसीय तसेच आंतरराष्ट्रीय टी-२० फॉरमॅटमध्ये पूर्ण ताकदीने आणि निष्ठेने प्रयत्न करत राहीन. याशिवाय देशांतर्गत व्हाइट-बॉल स्पर्धा आणि आयपीएलमध्येही तो नियमितपणे खेळत राहणार आहे.

युजवेंद्र चहलच्या फर्स्ट-क्लास कारकिर्दीचा आढावा घेतल्यास, त्याचा हा प्रवास तब्बल दीड दशकांचा राहिला आहे. त्याने २००९ मध्ये हरयाणा संघाकडून खेळताना देशांतर्गत फर्स्ट-क्लास क्रिकेटमध्ये पदार्पण केले होते. तेव्हापासून त्याने हरयाणा संघाच्या गोलंदाजीची धुरा अनेक वर्षे सांभाळली. त्यानंतरच्या काळात त्याने इंग्लंडमधील कौंटी क्रिकेटमध्ये नॉर्थम्पटनशायर संघाकडूनही उत्कृष्ट स्पेल टाकले. चहलने आपल्या फर्स्ट-क्लास कारकिर्दीत एकूण ४९ सामने खेळले असून, त्यात ३२.२७ च्या प्रभावी सरासरीने १४८ बळी पटकावले आहेत. अनेक सामन्यांत त्याने डावात पाच किंवा त्यापेक्षा जास्त गडी बाद करण्याचा पराक्रमही केला.

जरी चहलला भारताकडून कसोटी क्रिकेट खेळण्याची संधी मिळाली नसली, तरी मर्यादित षटकांच्या आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये तो भारताचा अत्यंत यशस्वी आणि महत्त्वाचा फिरकीपटू ठरला आहे. भारतासाठी त्याने आतापर्यंत ७२ एकदिवसीय सामने आणि ८० आंतरराष्ट्रीय टी-२० सामने खेळले आहेत. आंतरराष्ट्रीय टी-२० मध्ये भारतासाठी सर्वाधिक बळी घेणाऱ्या आघाडीच्या गोलंदाजांमध्ये त्याची गणना होते. त्याच्या अचूक लेग-ब्रेक, गुगली आणि चतुर रणनीतीने त्याने जगभरातील दिग्गज फलंदाजांना अडचणीत आणले आहे. २०१८-१९ च्या काळात कुलदीप यादवसोबतची त्याची कुल-चा जोडी भारतीय संघाच्या अनेक विजयांची शिल्पकार ठरली होती.

गेल्या काही काळापासून राष्ट्रीय संघातून आत-बाहेर होत असलेल्या चहलसाठी वाढत्या वयात कामाचा ताण (workload) व्यवस्थापित करणे आवश्यक बनले होते. ३६ व्या वर्षी शारीरिक तंदुरुस्ती टिकवून ठेवणे आणि मर्यादित षटकांच्या क्रिकेटवर संपूर्ण एकाग्रता साधणे यासाठी लाल चेंडूच्या क्रिकेटमधून बाजूला होण्याचा त्याचा निर्णय योग्य आणि धोरणात्मक मानला जात आहे. चार-पाच दिवसांच्या सामन्यांमधील शारीरिक ताण कमी झाल्यामुळे त्याला व्हाइट-बॉल क्रिकेटसाठी अधिक ताजेतवाने राहता येईल, असा विश्वास क्रीडा विश्लेषकांनी व्यक्त केला आहे.

चहलच्या या निर्णयानंतर भारतीय क्रिकेट वर्तुळातून आणि त्याच्या चाहत्यांकडून त्याच्या फर्स्ट-क्लास कारकिर्दीचे कौतुक केले जात आहे. भारताच्या कसोटी संघात त्याला संधी मिळायला हवी होती, अशी चर्चा पुन्हा एकदा रंगली असली तरी, चहलने घेतलेला हा समतोल निर्णय त्याच्या कारकिर्दीच्या पुढील टप्प्यासाठी फायदेशीर ठरेल. आता सर्वांचे लक्ष आगामी देशांतर्गत व्हाइट-बॉल हंगाम आणि आयपीएलमधील त्याच्या कामगिरीकडे लागले असून, तो पुन्हा एकदा राष्ट्रीय संघात पुनरागमन करतो का हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.