स्थान: नवी दिल्ली
# ललित कला अकादमी राष्ट्रीय पुरस्कार : महाराष्ट्राच्या तीन कलाकारांचा राष्ट्रपतींच्या हस्ते सन्मान
**नवी दिल्ली, दि. २१ :** भारतीय कलाविश्वात राष्ट्रीय स्तरावर आपली स्वतंत्र ओळख निर्माण करणे ही प्रत्येक कलाकारासाठी महत्त्वाची कामगिरी असते. ललित कला अकादमीच्या ६५ व्या राष्ट्रीय कला प्रदर्शनात महाराष्ट्रातील तीन कलाकारांनी आपल्या कलाकृतींच्या बळावर हा मान मिळवला आहे. रमेश विठ्ठल थोरात, सिद्धार्थ शहाजीराव शिंगाडे आणि प्रीतम मधुकर देऊसकर यांना राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांच्या हस्ते ललित कला अकादमी राष्ट्रीय पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. या गौरवामुळे महाराष्ट्राच्या समकालीन कलाप्रतिभेला राष्ट्रीय व्यासपीठावर महत्त्वाची दखल मिळाली आहे.
## नवी दिल्लीत पुरस्कार वितरण सोहळा
नवी दिल्ली येथील डॉ. आंबेडकर आंतरराष्ट्रीय केंद्रात ६५ व्या राष्ट्रीय कला प्रदर्शन आणि तिसऱ्या ‘प्रिंट बिनाले इंडिया’च्या संयुक्त पुरस्कार वितरण सोहळ्याचे आयोजन करण्यात आले होते. या कार्यक्रमाला राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांच्यासह केंद्रीय संस्कृती व पर्यटन मंत्री गजेंद्र सिंह शेखावत आणि संस्कृती मंत्रालयाचे सचिव विवेक अग्रवाल उपस्थित होते.
राष्ट्रीय कला प्रदर्शन हे विविध कलामाध्यमांतील कलाकारांना आपली निर्मिती देशव्यापी व्यासपीठावर सादर करण्याची संधी देते. अशा प्रदर्शनांतून चित्रकला, मिश्र माध्यम आणि प्रिंटमेकिंग यांसारख्या क्षेत्रांतील कलात्मक प्रयोगांना प्रोत्साहन मिळते. या पार्श्वभूमीवर महाराष्ट्रातील तिन्ही कलाकारांचा सन्मान महत्त्वाचा ठरतो.
## तीन कलाकार, तीन वेगवेगळ्या कलाकृती
या सोहळ्यात रमेश विठ्ठल थोरात यांना ‘अनटायटल्ड – II’ या तैलचित्रासाठी राष्ट्रीय पुरस्कार प्रदान करण्यात आला. सिद्धार्थ शहाजीराव शिंगाडे यांना ‘ट्रीज’ या मिश्र माध्यमातील कलाकृतीसाठी गौरविण्यात आले. तर प्रीतम मधुकर देऊसकर यांना ‘ऑफ टाइम अँड द सिटी’ या प्रिंटमेकिंगमधील कलाकृतीसाठी पुरस्कार देण्यात आला.
या तिन्ही कलाकृती वेगवेगळ्या माध्यमांशी संबंधित आहेत. तैलचित्र, मिश्र माध्यम आणि प्रिंटमेकिंग यांसारख्या प्रकारांतून कलाकार आपल्या निरीक्षणांना, कल्पनांना आणि कलात्मक दृष्टिकोनाला स्वतंत्र अभिव्यक्ती देतात. या विविध माध्यमांतील कलाकृतींची राष्ट्रीय स्तरावरील पुरस्कारांसाठी निवड होणे, हे कलाकारांच्या कामाची दखल घेतली गेल्याचे द्योतक आहे.
## हजारो कलाकृतींतून अंतिम निवड
६५ व्या राष्ट्रीय कला प्रदर्शनासाठी देशातील २७ राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांतील २,४९५ कलाकारांच्या एकूण ६,१७५ कलाकृती प्राप्त झाल्या होत्या. या मोठ्या सहभागातून निवड समितीने पहिल्या टप्प्यात २७० कलाकृतींची प्रदर्शनासाठी निवड केली. त्यानंतर अंतिम निवड प्रक्रियेतून २० उत्कृष्ट कलाकृती राष्ट्रीय पुरस्कारांसाठी निवडण्यात आल्या.
या आकडेवारीवरून राष्ट्रीय कला प्रदर्शनातील स्पर्धेची व्याप्ती लक्षात येते. हजारो कलाकृतींच्या सहभागातून मर्यादित कलाकृतींची अंतिम पुरस्कारांसाठी निवड झाली. त्यामुळे महाराष्ट्रातील तिन्ही कलाकारांना मिळालेला सन्मान त्यांच्या कलात्मक प्रवासातील महत्त्वाचा टप्पा मानता येतो.
## महाराष्ट्राच्या कलाक्षेत्रासाठी गौरवाची बाब
कला ही केवळ सौंदर्याची अभिव्यक्ती नसून समाज, संस्कृती, अनुभव आणि बदलत्या काळाकडे पाहण्याचा एक स्वतंत्र दृष्टिकोनही आहे. विविध कलामाध्यमांतून कलाकार आपले विचार मांडतात आणि प्रेक्षकांना नव्या पद्धतीने विचार करण्याची संधी देतात. राष्ट्रीय प्रदर्शनांसारखी व्यासपीठे या कलात्मक संवादाला व्यापक स्वरूप देतात.
रमेश विठ्ठल थोरात, सिद्धार्थ शहाजीराव शिंगाडे आणि प्रीतम मधुकर देऊसकर यांचा राष्ट्रपतींच्या हस्ते झालेला सन्मान महाराष्ट्रातील कलाक्षेत्रासाठी आनंदाची बाब आहे. त्यांच्या कलाकृतींना राष्ट्रीय स्तरावर मिळालेल्या मान्यतेमुळे राज्यातील कलाप्रतिभेची व्याप्ती अधोरेखित झाली आहे. हा गौरव केवळ तीन कलाकारांच्या यशापुरता मर्यादित नसून विविध कलामाध्यमांत काम करणाऱ्या कलाकारांच्या सर्जनशील योगदानाचे महत्त्वही अधोरेखित करतो.
#LalitKalaAkademi #IndianArt #MaharashtraArtists #wartaa
Leave a Reply