स्थान: Bhandara
वार्ताहर: साहिल येरने
भंडारा जिल्ह्यातील लाखनी तालुक्यातील पालांदूर येथे दामाजी ग्रामीण बिगरशेती सहकारी पतसंस्थेची वार्षिक सर्वसाधारण सभा उत्साहात संपन्न झाली. या आमसभेत ग्रामीण भागातील नागरिकांचे आर्थिक जीवनमान उंचावण्यासाठी आणि कुटुंबात आर्थिक स्थैर्य निर्माण करण्यासाठी केवळ कर्जावर अवलंबून न राहता बचत, योग्य गुंतवणूक आणि उत्पन्नवाढीचे संतुलित अर्थनियोजन करणे ही काळाची अत्यंत महत्त्वाची गरज असल्याचे प्रतिपादन करण्यात आले. संस्थेच्या मुख्य कार्यालयात पार पडलेल्या या वार्षिक आमसभेला संस्थेचे सर्व प्रमुख पदाधिकारी, संचालक मंडळ आणि मोठ्या संख्येने सभासद उपस्थित होते. याप्रसंगी ग्रामीण अर्थकारणाला गती देण्यासाठी आणि सभासदांना आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करण्यासाठी आवश्यक असणाऱ्या विविध आर्थिक सूत्रांवर सविस्तर मार्गदर्शन करण्यात आले. कोणत्याही कुटुंबाच्या किंवा व्यक्तीच्या प्रगतीसाठी कर्ज घेणे हा एक उपयुक्त मार्ग असू शकतो, परंतु केवळ कर्जाच्या आधारे प्रगती साधता येत नाही. कर्ज घेण्यासोबतच योग्य आर्थिक नियोजन, नियमित बचतीची सवय आणि गावातच स्थानिक पातळीवर रोजगाराच्या नवीन संधी शोधणे अत्यंत गरजेचे असल्याचा सूर या सभेमध्ये व्यक्त करण्यात आला. आर्थिक प्रगतीचे खरे मोजमाप व्यक्तीचे निव्वळ उत्पन्न किती वाढले यावरून नव्हे, तर संकटकाळात आणि भविष्यासाठी त्या उत्पन्नातून प्रत्यक्ष बचत किती झाली यावरून ठरते, हा महत्त्वाचा विचार यावेळी मांडण्यात आला. पतसंस्थेच्या वार्षिक आमसभेचे अध्यक्षस्थान आणि मार्गदर्शन संस्थेचे संस्थापक अध्यक्ष तथा ज्येष्ठ सामाजिक व राजकीय नेते दामाजी खंडाईत यांनी भूषविले. यावेळी व्यासपीठावर संस्थाध्यक्ष मुखरु बागडे, उपाध्यक्ष तथा माजी जिल्हा परिषद सदस्य विनायक बुरडे आणि मुख्य मार्गदर्शक तथा संचालक इद्रिस लद्दानी यांच्यासह संचालक मंडळातील अन्य मान्यवर उपस्थित होते. काही स्थानिक नोंदींमध्ये नावाचा उल्लेख इंद्रीस असा आढळत असला तरी सहकार क्षेत्रातील अधिकृत नोंदीनुसार संचालक इद्रिस लद्दानी यांनी सभेला मोलाचे मार्गदर्शन केले. सभेच्या सुरुवातीला संस्थेच्या वर्षभरातील आर्थिक कामगिरीचा आढावा मांडण्यात आला आणि त्यानंतर सभासदांच्या हिताच्या दृष्टीने विविध विषयांवर चर्चा घडवून आणली गेली. आपल्या मार्गदर्शनात वक्त्यांनी सांगितले की, ग्रामीण अर्थव्यवस्थेत पतसंस्थांची भूमिका केवळ कर्ज देण्यापुरती मर्यादित नसून सभासदांमध्ये आर्थिक शिस्त आणि साक्षरता निर्माण करणे हे देखील पतसंस्थेचे मुख्य उद्दिष्ट आहे. आजच्या बदलत्या काळात बँकिंग व्यवहारांची अचूक माहिती असणे, डिजिटल व सुरक्षित देवाणघेवाण समजून घेणे आणि कर्जाचा विनियोग योग्य त्या उत्पादक कामासाठी करणे अत्यंत आवश्यक झाले आहे. अनेकदा नागरिक अनावश्यक किंवा अनुत्पादक खर्चासाठी कर्ज घेतात आणि नंतर त्याच्या परतफेडीच्या चक्रात अडकतात. त्यामुळे कर्ज घेताना नेहमी आपल्या परतफेडीच्या क्षमतेचे वस्तुनिष्ठ मूल्यमापन करावे आणि भविष्यातील कौटुंबिक गरजांचा विचार करूनच आर्थिक पावले उचलावीत असा मोलाचा सल्ला सभासदांना देण्यात आला. याशिवाय ग्रामीण भागातील तरुणांनी आणि महिलांनी केवळ शेतीवर किंवा शहरांमधील रोजगारावर अवलंबून न राहता गावातच उपलब्ध असणाऱ्या साधनांचा वापर करून छोटा-मोठा गृहउद्योग, कुक्कुटपालन, दुग्धव्यवसाय अथवा लघुउद्योग सुरू करावेत असे आवाहन करण्यात आले. स्थानिक पातळीवर उत्पादक उपक्रम सुरू झाल्यास गावातील भांडवल गावातच राहील आणि स्थानिक तरुणांना गावातच शाश्वत रोजगाराच्या संधी उपलब्ध होतील. पतसंस्था अशा उत्पादक व्यवसायांना आणि प्रामाणिक उद्योजकांना आर्थिक बळ देण्यासाठी नेहमीच तत्पर राहील, असा विश्वास संस्थेच्या पदाधिकाऱ्यांनी व्यक्त केला. संस्थेचे अध्यक्ष मुखरु बागडे यांनी आपल्या भाषणात संस्थेच्या पारदर्शक कारभारावर प्रकाश टाकला आणि सभासदांच्या विश्वासाच्या बळावरच संस्था प्रगतीपथावर असल्याचे नमूद केले. उपाध्यक्ष विनायक बुरडे यांनी शेतकरी व बिगरशेती घटकांच्या आर्थिक अडचणी सोडवण्यासाठी संस्थेने राबविलेल्या धोरणांचे कौतुक केले. संस्थेच्या सर्व सभासदांनी आपल्या दैनंदिन खर्चात काटकसर करून नियमित ठेवी व आवर्ती बचतीच्या माध्यमातून आर्थिक सुरक्षितता निर्माण करावी, असा आग्रह त्यांनी धरला. सभेच्या उत्तरार्धात संस्थेच्या ताळेबंदाला मंजुरी देण्यात आली आणि आगामी वर्षातील विकास योजनांवर चर्चा करण्यात आली. उपस्थित सभासदांनी मांडलेल्या विविध विधायक सूचनांची दखल घेत त्यावर योग्य ती अंमलबजावणी करण्याचे आश्वासन संचालक मंडळाने दिले. ग्रामीण भागात सहकार चळवळ अधिक बळकट करण्यासाठी प्रत्येक सभासदाचा सक्रिय सहभाग आणि संस्थेवरील निष्ठा अत्यंत महत्त्वाची असल्याचे या आमसभेत अधोरेखित करण्यात आले. एकंदरीत, पालांदूर येथील दामाजी ग्रामीण बिगरशेती पतसंस्थेची ही आमसभा केवळ प्रशासकीय कामकाजापुरती मर्यादित न राहता सभासदांना आर्थिक स्वावलंबन, सुयोग्य कर्जव्यवस्थापन आणि ग्रामीण उद्योजकतेची दिशा देणारी ठरली.
Leave a Reply