स्थान: Rose Ukraine
वार्ताहर: साहिल येरने
रशिया आणि युक्रेन यांच्यात सुरू असलेल्या संघर्षाने पुन्हा एकदा उग्र रूप धारण केले असून दोन्ही देशांनी एकमेकांच्या विविध भागांवर रात्रभर आणि रविवारी तीव्र ड्रोन, क्षेपणास्त्र आणि गाईडेड बॉम्ब हल्ले चढवले आहेत. या नव्या हल्ल्यांच्या मालिकेत युक्रेनच्या विविध शहरांमध्ये किमान आठ नागरिकांचा मृत्यू झाला आहे, तर रशियाच्या सीमावर्ती भागात एका महिलेचा उपचारादरम्यान मृत्यू झाला आहे. जर्मनीने केलेल्या शांततेच्या आणि तणाव कमी करण्याच्या आवाहनाला रशियाने स्पष्टपणे फेटाळून लावल्यानंतर काही तासांतच हे रक्तरंजित हल्ले सुरू झाले. यामुळे पूर्व युरोपमधील युद्ध आणखी चिघळण्याची चिन्हे दिसत आहेत.
युक्रेनची राजधानी कीवमध्ये रशियाने रात्रभर ड्रोनद्वारे मोठे हल्ले केले. या हल्ल्यांमध्ये एका अनिवासी इमारतीला लक्ष्य करण्यात आले, ज्यात एका नागरिकाचा जागीच मृत्यू झाला. त्याचबरोबर कीवच्या उपनगरांमध्ये झालेल्या आणखी एका हल्ल्यात एका व्यक्तीचा मृत्यू झाला असून किमान पाच नागरिक गंभीर जखमी झाले आहेत. राजधानीच्या मध्यवर्ती आणि निवासी भागांमध्ये झालेल्या या हल्ल्यांमुळे नागरिकांमध्ये प्रचंड घबराट पसरली होती. युक्रेनच्या आपत्कालीन बचाव पथकांनी तात्काळ घटनास्थळी धाव घेऊन ढिगाऱ्याखाली अडकलेल्या नागरिकांना बाहेर काढण्याचे काम हाती घेतले.
युक्रेनच्या उत्तरेकडील सुमी भागात रशियन सैन्याने गाईडेड बॉम्बचा वापर करून निवासी वस्त्यांवर बॉम्बहल्ला केला. स्थानिक प्रशासनाने दिलेल्या माहितीनुसार, या भीषण बॉम्बस्फोटात एका महिलेचा आणि अवघ्या १६ वर्षांच्या मुलीचा दुर्दैवी मृत्यू झाला असून इतर पाच जण जखमी झाले आहेत. तसेच ईशान्येकडील खारकीव्ह भागात रशियन ड्रोनने थेट रस्त्यावरून जाणाऱ्या प्रवासी वाहनांना लक्ष्य केले. या हल्ल्यात वाहनातील दोन प्रवाशांचा जागीच मृत्यू झाला तर दोन जण जखमी झाले.
काळ्या समुद्राच्या किनाऱ्यावरील ओडेसा या महत्त्वपूर्ण बंदर शहरातही रशियन क्षेपणास्त्रांनी दाट लोकवस्ती आणि बंदराच्या परिसराला लक्ष्य केले. ओडेसा येथे झालेल्या हल्ल्यात एका नागरिकाचा मृत्यू झाला आणि दोन जण जखमी झाले. दरम्यान, रशियाच्या ताब्यात असलेल्या युक्रेनमधील एनरहोदार शहरात युक्रेनियन सैन्याकडून करण्यात आलेल्या प्रतिहल्ल्यात एका सामान्य महिलेचा मृत्यू झाला आणि इतर दोन जण जखमी झाल्याचे वृत्त आहे. दोन्ही बाजूंनी एकमेकांच्या मोक्याच्या आणि नागरी भागांना लक्ष्य केल्यामुळे जीवितहानी मोठ्या प्रमाणावर झाली आहे.
दुसऱ्या बाजूला, रशियाच्या बेलगोरोद या सीमावर्ती भागात युक्रेनियन बाजूने डागण्यात आलेली क्षेपणास्त्रे आणि ड्रोनच्या माऱ्यात जखमी झालेल्या एका वृद्ध महिलेचा रविवारी रुग्णालयात उपचारादरम्यान मृत्यू झाला. रशियन संरक्षण मंत्रालयाने प्रसिद्ध केलेल्या निवेदनानुसार, त्यांच्या हवाई संरक्षण यंत्रणेने सीमाभागात आणि अंतर्गत भागात युक्रेनचे अनेक ड्रोन हवेतच नष्ट केले. मात्र, पाडण्यात आलेल्या ड्रोनचे अवशेष निवासी भागांवर पडल्यामुळे मालमत्तेचे नुकसान झाल्याचे सांगण्यात आले.
या वाढत्या हल्ल्यांच्या पार्श्वभूमीवर युक्रेनचे अध्यक्ष व्होलोदिमिर झेलेन्स्की यांनी रशियावर तीव्र शब्दांत संताप व्यक्त केला आहे. रशियन सैन्याने कीवमधील डेटा सेंटर्स, शाळा, रुग्णालये आणि सामान्य नागरिकांच्या वस्त्यांना जाणूनबुजून लक्ष्य केल्याचा गंभीर आरोप झेलेन्स्की यांनी केला. नागरी आणि डिजिटल पायाभूत सुविधांना उद्ध्वस्त करणे हा रशियाचा थेट दहशतवादी पवित्रा असून, जागतिक समुदायाने आता मॉस्कोवर आणखी कठोर आर्थिक व राजनैतिक निर्बंध लादण्याची आवश्यकता आहे, असे प्रतिपादन झेलेन्स्की यांनी केले. युक्रेनला स्वतःचे रक्षण करण्यासाठी अधिक प्रगत हवाई संरक्षण यंत्रणा आणि लांब पल्ल्याच्या शस्त्रास्त्रांची गरज असल्याचे त्यांनी पुन्हा स्पष्ट केले.
युक्रेनच्या आरोपांना प्रत्युत्तर देताना रशियाच्या संरक्षण मंत्रालयाने वेगळाच दावा केला आहे. रशियन लष्कराने केवळ लष्करी उद्दिष्टे आणि युक्रेनच्या सशस्त्र दलांना इंटरनेट व दळणवळण सेवा पुरवणाऱ्या कीवमधील मुख्य डेटा सेंटर्सना लक्ष्य केल्याचे म्हटले आहे. नागरी वस्त्यांना किंवा शाळांना लक्ष्य केल्याचा आरोप रशियाने साफ फेटाळून लावला आहे. युक्रेनच्या सैन्याची संप्रेषण यंत्रणा खंडित करण्यासाठी हे अचूक हल्ले करण्यात आल्याचे रशियन अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले.
फेब्रुवारी २०२२ मध्ये सुरू झालेल्या या युद्धाला आता प्रदीर्घ काळ लोटला असून दोन्ही बाजूंकडून युद्धाची तीव्रता कमी होण्याची कोणतीही चिन्हे दिसत नाहीत. युरोपीय देशांनी आणि विशेषतः जर्मनीने संघर्षाची तीव्रता कमी करण्यासाठी राजनैतिक पातळीवर प्रयत्न सुरू केले होते. मात्र, मॉस्कोने हे शांतता प्रस्ताव बाजूला सारत युद्धाची व्याप्ती वाढवली आहे. युक्रेनमधील नागरी, ऊर्जा आणि डिजिटल पायाभूत सुविधा उद्ध्वस्त करून युक्रेनियन जनतेचे मनोबल खचवण्याचे प्रयत्न सातत्याने सुरू असल्याचा आरोप पाश्चात्य विश्लेषक करत आहेत.
दोन्ही देशांमधील ही नवी हल्ल्यांची मालिका केवळ युद्धभूमीपुरती मर्यादित नसून त्याचा थेट फटका सर्वसामान्य नागरिकांना बसत आहे. सीमाभागातील हजारो कुटुंबांचे जनजीवन विस्कळीत झाले असून सुरक्षिततेचा प्रश्न पुन्हा एकदा ऐरणीवर आला आहे. आंतरराष्ट्रीय पातळीवर युद्धविरामासाठी होणारे प्रयत्न निष्फळ ठरत असताना, रशिया आणि युक्रेनमधील हा परस्पर संघर्ष आगामी काळात आणखी विध्वंसक वळण घेण्याची दाट शक्यता निर्माण झाली आहे.
Leave a Reply